Prof. Neşet Günal

[merso]

Ressam Neşet Günal'ın eserlerinde baskın olan, figürün anıtsallığıdır. Öyküyü ise el, göz, urba gibi somut bazı öğeler anlatır.

Levy, Lhote ve Leger atölyelerinde yetişen Neşet Günal, figürcü Türk resminin en önemli temsilcilerindendi. '70 kuşağı' üyeleri, başta Neş'e Erdok olmak üzere, ondan etkilendiler

Neşet Günal'ın ölümüyle birlikte Türk resminde belli bir anlayışın ve dönemin kapandığı söylenebilir. Bu, birbirinden çok farklı birkaç nedenden ötürü böyle. Günal, savaş yıllarının büyük yıkımlarını yaşayan bir aile ve çevrenin oğluydu. Belli ki, büyük çilelerle dolu bir hayatta, dişiyle, tırnağıyla tutunmuştu hayata. Bu söylediklerimin özeti 1923 yılında Nevşehir'de doğmuş olmaktır.

Sanatta sığınak buldu
İkincisi, onca yoksunluğun ardından bir insanın sanatta bir sığınak bulması sadece onu başaran insanın değil onu seçip oraya getiren toplumsal süreçlerin de ilginç bir başarısıydı. Cumhuriyet'in ilk dönemi bunu her şeye rağmen yapıyordu. Ortaokul ve lise eğitimi, öğrenciden çok 'değer'lerin bulunup seçildiği bir alandı.
Üçüncüsü, Günal, efsanevi Güzel Sanatlar Akademisi'nde eğitim görmüştü. Bu, başlı başına üstünde durulacak bir meseledir. Çünkü, Günal bu akademide Leopold Levy atölyesinden mezun olmuştur. Levy gibi birisinin akademiye getirilmesi hem olumlu hem olumsuz bir süreçtir. Ama gene belli bir duyarlılığa işaret eder.


Devlet ona sahip çıktı
Dördüncüsü, Günal, 1970 kuşağı sanatçılarla birlikte sona erecek olan bir süreci yaşamış ve akademiyi bitirdikten sonra Fransa'ya gitmiş ve o dönemi yaşayan herkesin yaptığı bir şeyi yapmıştı. Onu da devlet sağlamıştı. Böyle bir olanak bugün bile yok.
Günal, Lhote ve Leger atölyelerine devam etmiş, sonuncusunu tamamlamıştı. Bu, o yılların değişmeyen kaderiydi. Herkesin aynı insanların atölyesine gitmesi ve oradan bir şeyler almaya çalışması 'çağdaşlaşma' için bulunan tek yoldu. Neşet Günal, bu anlamda neredeyse Bedri Rahmi'nin yazgısını tekrarlamıştı. Bu 'üç L', o dönemin ve sonrasının Türk resminde daima etkili oldu.
Bunlar, Günal'ın Türk resminde durduğu yeri daha başlangıçta belirliyordu. Ona düşen bu genel oluşumu kendi bireysel sezgisi ve yeteneğiyle dönüştürmekti.
Günal'ın Türk resmindeki konumu bununla birlikte başlar. Çünkü, ana hatları yukarıda verilen süreç daha başlangıçta belli bir dikkati gerektiriyordu. Deneyselciliğin karşısında belli bir konvansiyonel tercih, yeniliğin karşısında klasik olanın ağırlığı Türk resminin figürü niçin tercih ettiğini bize açıklayabilir. Gerçekten de Türk resmi, bütün soyut arayışlarına karşın son kertede figürcü bir açılımdır. Günal, bu anlayışın en önemli isimlerindendi. Günal'ın resmi, iki önemli olgunun üstüne oturur. Bunların ilki, değindiğim üzere, figürdür. Bu, neredeyse aşılamayan gerçek onun resminde farklı bir anlatımcılıkla bütünleşir ki, bu da o resmin ikinci önemli özelliğini meydana getirir. Günal'ın resmi sadece öykülemeci, anlatımcı bir resim değildir. Tersine, figürün anıtsal boyutları ve onun içine saklanmış veya onun içinde ayrıca vurgulanmış el gibi, göz gibi, urba gibi öğeler varsın öyküyü anlatsın denmiştir. Zaten ayrıca anlatılacak bir şey de yoktur. O figürün ezici ağırlığı
ve o ağırlığı dışavuran plastik kendi sözünü doğurur.


Figürü ifadeye indirgedi
Günal'ın resminde görülen son aşamayı Türk sanatının 1970'lerde içine girdiği toplumculuk anlayışı, köycülük duygusu meydana getirir gibidir. Fakat, Günal, bu konuda belki de en titiz davranmış sanatçılar arasındadır. Resminin basit bir dile dönüşmesi, giderek şematikleşmesine karşı koyduğu mesafe onun bedelini biraz da yaşama biçimiyle ödediği bir olguydu. Bu korkuyla olacak Günal, resminde giderek daha trajik bir anlatım geliştirdi. Figürü giderek bir ifadeye indirgedi, öylelikle de daha insancıl durumların iç acıtan ağıtlarını yazdı.
Türk resminin 1970 kuşağı üyeleri, başta Neşe Erdok olmak üzere, ondan etkilendiler. O kuşağın dışavurumcu yanını da, figürcü yanını da Günal beslemişti. Bu, Günal üstünden evrilen belli bir 'soybilimin' uzun süre açık veya kapalı biçimde kendisini göstereceği, sürdüreceği anlamına gelir

Radikal gazetesi
_________________

Resimleri ve Videoları Görebilmek İçin Üye Olmanız Gerekmektedir Foruma üye ol veya giriş yap

Resimleri ve Videoları Görebilmek İçin Üye Olmanız Gerekmektedir Foruma üye ol veya giriş yap

_____________________________________
Ya ver bana mihnetimce tâkat, Ya tâkatım olduğunca mihnet...